SAKARYA NASIL YAŞANABİLİR BİR ŞEHİR OLUR?
Sakarya'nın yaşanabilir bir şehir olmadığı rakamlarla ortada.
81 il arasında geçtiğimiz sene 44'üncüyken, bu sene 58'inci sıraya geriliyoruz.
Bu gerilemenin arkasında, muhtemelen eğitimde alınan başarısızlık baş rol oynamıştır.
Çünkü değerlendirmeye alınan kriterlerin arasında eğitim de var.
* * *
Öncelikli olarak bu sıralamanın izlenimlere göre yapılmadığını, bilimsel bir çalışmanın sonucu olduğunu söyleyebiliriz.
İsterseniz, "yaşanabilir şehir" olmak araştırılırken, hangi kriterlerin dikkate alındığını ve oranlarını önce hatırlayalım:
* * *
EKONOMİ 25
Kişi başına düşen kamu harcaması 2.5
Kişi başına düşen araç sayısı 1.25
Kişi başına düşen konut sayısı 1.25
Kişi başına düşen ortalama kira geliri 1.25
Havayolu kullanım oranı 1.25
Kişi başına ödenen vergi 3.75
Satın alma gücü 3.75
Kişi başına düşen hane elektriği tüketimi 1.25
Kişi başına düşen mevduat miktarı 3.75
Yaratıcı sermaye reytingi 2.5
Fiziki altyapı reytingi 2.5
EĞİTİM 20
Bir anaokulu öğretmenine düşen öğrenci 3
Bir ilköğretim öğretmenine düşen öğrenci 3
Bir ortaöğretim öğretmenine düşen öğrenci 3
Üniversite mezunlarının yetişkin nüfusa oranı 8
Okur yazarlık oranı 3
SAĞLIK 20
Kişi başına düşen sağlık doktor sayısı 10
Kişi başına düşen hastane yatak sayısı 10
GÜVENLİK 15
Suç oranı 7.5
Deprem riski 7.5
KENT HAYATI 12
Spor tesisi kapasitesinin nüfusa oranı 1.2
Lisanslı sporcu sayısının nüfusa oranı 1.2
Araç başına düşen kaza sayısı 2.4
Ormanlık alanların kent alanına oranı 2.4
Hava kalitesi 2.4
Alışveriş merkezi sayısının nüfusa oranı 2.4
KÜLTÜR SANAT 8
Tiyatro seyircisinin nüfusa oranı 0.8
Tiyatro koltuk kapasitesinin nüfusa oranı 0.8
Sinema seyircisinin nüfusa oranı 0.8
Sinema koltuk kapasitesinin nüfusa oranı 0.8
Opera ve bale seyircisinin nüfusa oranı 0.8
Opera ve bale koltuk kapasitesinin nüfusa oranı 0.8
Kütüphane ve eser sayısının nüfusa oranı 1.6
Müze ziyaretçi sayısının nüfusa oranı 1.6
* * *
En başta aranan kriterlerin başında ekonomi geliyor.
Kişi başına gelir,
Kişi başına ödenen vergi vs.
İşte burada Sakarya'mız gerçekten dezavantajlı durumda.
Sorun belli.
Peki çözüm ne olabilir?
Çözümlerden biri, Sakarya dışında vergisini ödeyen, Sakarya'da faaliyet gösteren firmalar olabilir mi?
Örneğin Adapazarı-Gebze Doğalgaz Çevrim Santralleri gibi.
Sadece bunların bile Sakarya Vergi Dairelerine bağlanması demek, yüzde 7-8 oranında, şehrimizde toplanan vergilerin artması anlamına geliyor.
Toyota Fabrikası nasıl ki Milli Gelir hesabımızı yükseltiyorsa, Bana göre başta Doğalgaz Çevrim Santralleri olmak üzere, Sakarya'da kurulu tüm fabrikaların vergilerini burada ödemesi gerekiyor.
* * *
Diyeceksiniz ki bu Sakarya'yı nasıl yaşanabilir bir şehir yapacak?
Kağıt üzerinde milli gelir artsa, şehrimizden ödenecek vergi artsa ne olur?
Çok şey değişir.
Bölgemizde toplanan vergilerin bir kısmı Belediyelere gönderiliyor.
Bu da vatandaşın daha fazla hizmet alması demek.
* * *
Sakaryalıların daha fazla havayolunu kullanması ile ilgili bir çözüm bulunabilir.
Yapılabilecek bir Doğu Marmara Havaalanı veya Cengiz Topel Havaalanının yurt içi uçuşlara açılması ile ilgili çabalar, Sakaryalıların daha fazla havayolunu kullanmalarını sağlayabilir.
Eminim ki bir çok insan, uzak yolculuklarda, neredeyse otobüs fiyatına yakın olmasına rağmen, havaalanlarının uzaklığı nedeniyle havayolunu tercih edemiyor.
* * *
Eğitim ile ilgili kriterler çok fazla başımızı ağrıtabilir.
Eğitimde halen büyük yük devlet okullarının üzerinde.
Şehrimizde kaliteli özel ilköğretim ve liselerin açılması, eğitim seviyemize olumlu etkiler yapabilir.
Yurt genelinde isim yapmış özel okullar ilimize çekilebilir.
İkinci bir üniversite kurulması da fayda gösterebilir.
Ama her şeyden önemlisi, eğitim-öğretim ile ilgili yapacağımız çalışmalar.
Tüm Sakarya el vererek, bu sıkıntının üzerinden gelebileceğimizi düşünüyorum.
* * *
Sağlık ile ilgili iki kriter verilmiş.
Doktor sayısı konusunda çok eksiğimiz var.
Bu sıkıntının aşılması için izlenecek yol belli.
İş Milletvekillerine düşüyor.
Diğer konunun çözümü için şu anda yapımı süren 400 yataklı devlet hastanesinin bitirilmesi beklenecek.
Bu da yeterli değil tabiki.
Daha fazla yatak kapasiteli bir Doğumevi hastanesinin yapılması ihtiyacı çoktan beridir var.
Bizler, Orman İşletmesi arazilerinin Sağlık kampüsüne dönüştürülerek, orada 1000 yataklı bir merkez oluşturulmasını arzu ediyoruz.
* * *
Gelelim güvenlik konusuna.
100 üzerinden hesaplarsak 15 puan da burada saklı.
Suç oranları konusunda durumumuzun pek iç açıcı olmadığını düşünüyorum.
Ama önleyici hizmetler kapsamında MOBESA sisteminin bir an önce hayata geçirilmesi gerekiyor.
Bunun suç oranlarını gözle görülür şekilde azaltmasını bekliyorum.
Diğer yandan öyle bir kriter daha var ki bu bizi en az 10 basamak birden yukarı fırlatacaktır.
O da Sakarya'nın depreme hazır bir kent olması.
Bunun için de yapılması gerekenler belli aslında.
Sakarya Üniversitesi Rektörü Prof.Dr.Mehmet Durman ile Rektör Yardımcısı Prof.Dr.Muzaffer Elmas'ın, SRT'de hazırladığım "Son Nokta" programında sundukları proje, buna birebir çözüm getiriyor.
Projede, bir sonraki depremde büyük problem oluşturacak çok katlı binalara bir çözüm sunuluyor.
Bu proje, şehrimizin bir numaralı sorunu olan, deprem ile ilgili kati bir çözüm veriyor.
Kentsel Dönüşü Projesi ile yapılabilecek bir uygulama olarak da dikkati çekiyor.
* * *
Gelelim Kent Hayatı ve Kültür Sanat faaliyetlerine..
Belediyelerimiz küçük yatırım ve ilgilerle, tiyatro ekipleri, müzik toplulukları kurabilir.
Bu konuda faaliyet gösteren ekiplere desteklerde bulunulabilir.
Şehrimizde Kültür Bakanlığı'nın mutlaka TSM, THM koroları veya Tiyatro kurması için girişimde bulunulmalı.
Son yıllarda arada sırada gelen Devlet Tiyatrolarının kapalı gişe oynaması, Sakarya'da tiyatro seyircisinin olduğunu gösteriyor.
* * *
Aslına bakacak olursanız "yaşanabilir şehir" sıralamasında çok altlarda olmamız tamamıyla bizim suçumuz.
Küçük ayrıntılara dikkat ederek ve bilinçli bir şekilde planlayarak, şehrimizi daha yaşanabilir bir yer haline kavuşturabiliriz.
GÜNÜN ATASÖZÜ
Tayfanın akıllısı, geminin dümeninden uzak durur.
Yazı Tarihi : 12 Ocak 2010 Salı